Kayıtlar

John Stuart Mill

J. St. Mill klasik düşüncelerin yayılmaya başladığı dönemde yetişen ekonomistlerden biri olan James Mill'in en büyük oğlu olan John Stuart Mill 1806'da doğdu. James Mill oğlu J. St. Mill'i küçük yaşta insanüstü bir eğitime tabi tutmuştu. Üç yaşında Yunanca öğrendi. On bir yaşında politik iktisat üzerinde çalışmalar yapmaya başladı 10 yaşına kadar felsefe ve sosyal bilimler öğrenen J. St. Mill 14 yaşında zamanının iktisat bilimini bilen bir kimse haline gelmiştir. Onsekiz yaşında Westminster Review Dergisi'nde Frederic Bastiat'ın fikirlerinin devamı olarak ekonomik konular üzerinde makaleler yayınladı. 1820 ve 1821 yılları arasında Fransız iktisatçı John Baptiste Say ile tanışmak için gittiği Fransa'da bir kaç ay kaldı. 1823'de East India House'da memur oldu. Burada, 1858 yılında ofis şefi olarak emekli oluncaya dek çeşitli kademelerde görev yaptı. Mill'in yaşamında babasının etkisinden başka Coleridge ve Comte gibi düşünürlerin de etkisi olmuştur. 23...

Kahve Bahane

Bir Kahveye Ne Dersiniz? Kahve üretimi, 17. yüzyılın sonlarına kadar sadece Yemen’de yapılırdı. Kahve tüketiminin yaygınlaşması üzerine kahvenin üretim alanları genişlemiştir. Önce Seylan’da (Sri Lanka), sonraki yıllarda Cava Adası (1696), Surinam (1718), Martinik (1723), Brezilya (1727), Jamaika (1730), Küba (1779), Venezüella (1784), Meksika (1790) ve Kolombiya’ da (18. yy sonları) kahve ziraatına başlanmıştır. Kahve üretiminin zirvesinde bugün, bu işe çok sonraları başlayan Brezilya vardır. Brezilya’yı sırasıyla Kolombiya ve Endonezya takip etmektedir. Kahve üreten diğer önemli ülkeler ise Meksika, Fildişi Kıyısı, Etiyopya, Uganda ve Guatemala’dır. Bir zamanlar kahve üretimini elinde tutan Yemen, günümüzde ilk onda bile yer almamaktadır. Kahvenin Bileşimi Kahvenin bileşiminde en önemli olarak kafein alkoloidi vardır. Kafeinin az miktarının damarları genişletmek sûretiyle uyarıcı etkisi vardır.Kalbi kuvvetlendirir, sindirimi kolaylaştırır, böbrek damarlarını genişletere...

Küçük Şeyler

Resim
Prof.Dr. Üstün Dökmen : Kitap Üzerine Bir süredir televizyonda “Küçük Şeyler” adlı bir program yapıyorum. Elinizdeki kitap, bu programdaki bazı konuların genişletilmesiyle ve yeni konuların eklenmesiyle oluştu. Kitabın çerçevesi, insan ilişkileri, iletişim hataları, yaşama sevinci, çocuklarla iletişim, eşlerle iletişim, rollerimiz, kadın—erkek eşitliği… Suflörlü yaşamlar  bölümüyle başlayan kitaptan bir bölümü inceleyelim. Küçük bir çocuğa şeker verseniz, çocuğun sağ arkasında veya sol arkasında duran annesi hemen ” Ne diyecektik, ‘teşekkür ederim teyzeciğim’ diyecektik di mi canım” der. Bu davranış, bence bir suflörlüktür.  Çocuğunuz teşekkür etmesi gerektiğini, sizi ve başkalarını gözleyerek, yetişkinleri model olarak da öğrenebilir, suflörlük ederek onu zorlamanız sonucunda da öğrenebilir.  Sonuçta her ikisi de toplumsallaşmadır; ancak birinci teşekkür, yaşamın doğal akışı içinde çocuğun keşfettiği bir teşekkürdür, ikinci teşekkür ise keşfetmesine izin vermede...

Foucault sarkacı

Resim
Foucault Sarkacı , adını Fransız  fizikçi   Léon Foucault 'dan alan, ilk defa deneysel olarak  Dünya 'nın kendi ekseni çevresinde döndüğünü kanıtlayan  sarkaç  düzeneğidir. Bir sarkacın asılma noktası değiştiği halde salınımı değişmediğini gözleyen Foucault, yeterince büyük bir sarkaç harekete geçirildiğinde, bunun salınım düzeninin değişmeyeceğini, fakat yerin, yani Dünya'nın hareket edeceği kuramını geliştirmiştir. Eğer Dünya dönüyorsa, Dünya ile birlikte sarkacı izleyen gözlemciler de dönecekler, buna karşın sarkacın salınım düzlemi hareketsiz kalacaktı. Bu nedenle sarkacın salınım düzlemi gözlemcilere göre yavaşça hareket ediyor gibi görünecekti. Gerçekte ise, gözlemcilerin dolaysız bir yolla izlemiş oldukları olay, Dünya'nın kendi etrafında dönmesinin bir sonucuydu. Düşünceleri ile toplumda büyük bir ilgi uyandıran Foucault'ya imparator  III. Napolyon , deneyini Paris'teki büyük kubbeli  Panthéon  binasında yapmasına izin vermiştir. Foucau...

Albert Einstein

Albert Einstein   ( 14 Mart   1879   -   18 Nisan   1955 ) ,   Yahudi   asıllı Alman   teorik fizikçi . 20. yüzyılın   en önemli   kuramsal   fizikçisi   olarak nitelenen   Albert Einstein ,   Görelilik kuramını   (diğer adları ile İzafiyet Teorisi ya da Rölativite Kuramı) geliştirmiş,   kuantum mekaniği ,   istatistiksel mekanik   ve   kozmoloji   dallarına önemli katkılar sağlamıştır. Kuramsal fiziğine katkılarından ve   fotoelektrik etki   olayına getirdiği açıklamadan dolayı   1921   Nobel Fizik Ödülü 'ne layık görülmüştür. (Nobel Ödülü'nün ve Nobel Komitesi'nin o zamanki ilkeleri doğrultusunda, bugün en önemli katkısı olarak nitelendirilen   Görelilik kuramı   fazla kuramsal bulunmuş ve ödülde açıkça söz konusu edilmemiştir.)             Einstein   1879   yılında   Güney Almanya ...